dr nauk humanistycznych, historyk sztuki, polonista, nauczyciel akademicki, działacz społeczny

Urodził się 9 kwietnia 1925 r. w Wilnie, syn Stanisława i Janiny z Bronowskich. Pochodził z rodziny ziemiańskiej o wielkich tradycjach niepodległościowych. Ojciec był właścicielem majątku Słobótka w gminie Szumsk, matka majątku Hołoblewszczyzna, gmina Holszany. W Polsce przedwojennej jego dziad Bolesław Malinowski, był specjalistą od budowy mostów, m.in. most Zwierzyniecki jest jego autorstwa. Współpracował przy wznoszeniu wielu gmachów w Wilnie, m.in. Domu Towarowego Jabłkowskich.

Leszek J. Malinowski początkowo uczęszczał do szkoły powszechnej: szkoła „Dziecko Polskie, uczył się m. in. w gimnazjum oo. Jezuitów, następnie w gimnazjum i liceum im. Zygmunta Augusta. Maturę zdał w kompletach tajnego nauczania. W 1942 r. rozpoczął studia konspiracyjne na Uniwersytecie Stefana Batorego pod kierunkiem profesorów: Tadeusza Czyżowskiego, Konrada Górskiego, Henryka Łowmiańskiego i Mariana Morelowskiego. Od tego też czasu datuje się jego działalność konspiracyjna. Równolegle zaangażowany był w działalności konspiracyjnej w ZWZ AK, której uwieńczeniem stała się, z początku 1944 r., służba w III Brygadzie AK Okręgu Wileńskiego „Szczerbca” – 2. komp. 3. plut. – d-ca sekcji rkm., ps. „Orland”. W lipcu 1944 r. brał udział w operacji „Ostra Brama” (walki o Wilno). Następnie został internowany w Miednikach, uciekł stamtąd i ukrywał się jesienią i zimą 1944/45 w Seminarium Duchownym w Wilnie. W lutym 1945 r. wyjechał transportem ekspatriacyjnym do Lublina, gdzie kontynuował studia na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim, na uniwersytecie był zatrudniony, jako asystent, w Katedrze Historii Sztuki oraz uczył w Szkole Budowlanej. W 1950 r. uzyskał dyplom magistra historii sztuki w Lublinie, a później mgra filologii polskiej w Toruniu.

W 1945 r. z polecenia Komendy Okręgu Wileńskiego AK (po jej przeniesieniu się z Wilna do Polski) został organizatorem i szefem komórki przerzutu z Polski na Zachód ludzi zagrożonych przez NKWD i UB, m. in. organizował przerzut Sergiusza Piaseckiego. Po zakończeniu działań konspiracyjnych zamieszkał w Bydgoszczy.

W latach: 1947-77 pracował w szkolnictwie średnim w Bydgoszczy, gdzie uczył j. polskiego. Był znakomitym polonistą, przez kilka powojennych lat uczył w gimnazjum żeńskiego na ul. Staszica oraz w II LO im. M. Kopernika, szkołach zawodowych, technikach. Pracował, jako naczelnik wydziału w Kuratorium i wicekurator.

Od 1958 r., po doktoracie (obronionym w 1962 r.), wykładał w szkolnictwie wyższym, zatrudniony był na stanowisku docenta w Wyższej Szkole Pedagogicznej.

Dr Leszek J. Malinowski, prócz pracy zawodowej przez wiele lat pracował społecznie: był założycielem i prezesem Zarządu Nauczycielskiej Spółdzielni Mieszkaniowej „Znicz”. Założycielem i prezesem Zarządu Oddziału Bydgoskiego Towarzystwa Miłośników Wilna i Ziemi Wileńskiej. W Światowym Zawiązku Żołnierzy AK, był założycielem i pierwszym prezesem środowiska Wileńsko-Nowogródzkiego w Bydgoszczy, przewodniczącym Komisji Historycznej Okręgu Wileńskiego, członkiem Komisji Historycznej Zarządu Głównego ŚZŻAK.

Równocześnie zainicjował dwumiesięcznika „Wileńskie Rozmaitości”, którego był redaktorem, zredagował 117 numerów czasopisma. Przy współpracy z dr. H. Dubowikiem, wydał 70 książek i 25 małych książeczek o Wilnie, Wileńszczyźnie, losach członków konspiracji i żołnierzy AK Okręgów Wileńskiego i Nowogródzkiego, opartych na dokumentach i relacjach świadków (m.in. „Wileńskie kiermasze”, „Łączniczki Okręgu Wileńsko-Nowogródzkiego Armii Krajowej”). Bardzo ważną pozycją są 4 tomy „Encyklopedii Ziemi Wileńskiej” oraz 40 numerów „Pamiętnika Okręgu Wileńskiego AK”, które zawierają biogramy i wspomnienia kombatantów. Należał do TMMB, gdzie był członkiem redakcji „Kroniki Bydgoskiej” – rocznika naukowego, wydawanego przez towarzystwo.

Jego działalność została zauważona i nagrodzona wieloma odznaczeniami, m.in. Krzyże Kawalerski i Oficerski OOP, a w 2001 r. odznaczony został Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski, Złoty Krzyż Zasługi, Krzyż Armii Krajowej, Krzyż Partyzancki.

Zmarł 6 marca 2010 r.

proboszcz parafii pw. NSPJ (1982-2010)

   Urodził się 23 marca 1937 r. w Kruszwicy. Do szkoły podstawowej uczęszczał w Gniewkowie. W 1950 r. rozpoczął naukę w Liceum Ogólnokształcącym im. Jana Kasprowicza w Inowrocławiu. Po ukończeniu liceum w 1954 r. wstąpił do Prymasowskiego Wyższego Seminarium Duchownego w Gnieźnie. Święcenia diakonatu przyjął w gnieźnieńskiej katedrze 12 marca 1960 roku z rąk bp. Lucjana Bernackiego, a kapłańskie 11 czerwca 1960 roku z rąk kard. Stefana Wyszyńskiego.

Jego pierwszą placówką wikariuszowską była parafia św. Jana Chrzciciela w Czerniejewie (1960-1961). Następnie pełnił posługę kapelana sióstr służebniczek w Pleszewie (do października 1961 r) oraz sióstr dominikanek w Mielżynie (1961-1962). Po tym okresie został skierowany na studia z zakresu teologii fundamentalnej na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim (1962-1967), gdzie uzyskał tytuł licencjata.

Po powrocie do archidiecezji gnieźnieńskiej, przez kolejne lata pełnił posługi: prefekta i wikariusza w bydgoskiej parafii św. Marcina i Mikołaja (1969-1971), wikariusza i duszpasterza akademickiego przy parafii Świętej Trójcy w Bydgoszczy (1971-1978), rektora Kaplicy Bożego Ciała Mniszek Klarysek od Wieczystej Adoracji w Bydgoszczy (1979-1982) oraz proboszcza parafii Najświętszego Serca Pana Jezusa w Bydgoszczy (1982-2010). Jako proboszcz ks. Jaskólski inicjował wiele prac w kościele parafialnym (remont kościoła w latach 1982-1984), równocześnie w tym czasie (1982 – 1986) wraz z parafianami pobudował Dom Katechetyczny przy pl. Piastowskim, dbał o warunki materialne, pomoc charytatywną i sprawy duchowe parafian. Ksiądz Jaskólski był duszpasterzem kolejarzy, dla których organizował corocznie pieszą pielgrzymkę do kościoła pw. św. Maksymilina Kolbe.

Inicjował wiele przedsięwzięć, w latach dziewięćdziesiątych XX wieku podjął inicjatywę spotkań rekolekcji wielkopostnych dla bydgoskich środowisk twórczych, medycznych i technicznych, w czasie których w kościele Najświętszego Serca Pana Jezusa gościli m.in. Mieczysław Maliński, Józef Zawitkowski, Edmund Piszcz, dwukrotnie dominikanina o. Jan Góra, Jan Tyrawa, Karol Meissner, Stanisław Wielgus oraz Jacek Salij.

 Przez dwie kadencje był dziekanem Dekanatu Bydgoszcz II, był pierwszym prepozytem Kapituły Bydgoskiej pw. Matki Bożej Pięknej Miłości przy kolegiacie bydgoskiej (mianowany 5 IX 1993 r.), a następnie kanonikiem Kapituły Katedralnej Diecezji Bydgoskiej.

   Zmarł 19 czerwca 2016 r.

organista, kompozytor i dyrygent

   Urodził się 1 grudnia 1900 r. w Wudzyniu, koło Bydgoszczy. Jego ojciec był kowalem. W wieku dziecięcym mimo starań lekarzy stracił wzrok –powikłania po leczeniu odry. W czasie pobytu w Zakładzie dla Niewidomych w Bydgoszczy zwrócono uwagę na jego muzyczne zdolności. W 1915 r. rozpoczął naukę w Bydgoskim Konserwatorium Muzycznym, w latach 1926-1930 uczył się w Państwowym Konserwatorium Muzycznym w Poznaniu, gdzie uzyskał dyplom organisty-wirtuoza. Od 1935 r. studiował w Akademiach Muzycznych w Lipsku i Monachium. W 1936 roku zdobył pierwszą nagrodę w Berlinie. Naukę miał kontynuować w Paryżu. Uzyskał w 1939 r. stypendium Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego. Niestety dalsze studia uniemożliwił wybuch II wojny światowej.

W 1921 roku rozpoczął pracę, jako drugi organista w kościele pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa w Bydgoszczy. Od 1928 roku był samodzielnym organistą w tej parafii. Szybko zyskał uznanie wiernych i ówczesnego proboszcza, ks. Kazimierza Stepczyńskiego. W 1925 r. wraz z ks. Łuczakiem założył chór „Panien Różańcowych”. Od 1928 roku współpracował z chórem „Harmonia”. Przez cały okres międzywojenny kierował i dyrygował kościelnymi chórami.

W czasie wojny okupant niemiecki nie pozwalał na granie polskiej muzyki w kościołach. Wówczas parafia Najświętszego Serca Pana Jezusa zasłynęła, jako enklawa polskości. Organista Jankowski podczas kościelnej posługi wplatał w muzykę kościelna „dowolne” fragmenty polskich pieśni patriotycznych, w tym „Mazurka Dąbrowskiego”. Natomiast w organach ukrywał teksty i nuty polskich kompozycji. Świątynia co niedziela wypełniała się wiernymi z różnych parafii, którzy przychodzili specjalnie po to, by posłuchać wirtuozerskiej gry ociemniałego organisty. Realizował się, jako kompozytor, spod jego ręki wyszło ponad sto trzydzieści utworów (pieśni i hymny) oraz cztery msze. Swoje kompozycje zapisywał nutami systemu Braille’a.

Po wojnie koncertował w Polsce i za granicą – propagując muzykę kościelną. Koncertował w Polskim Radio, w katedrze oliwskiej, Wrocławiu, Poznaniu, w Chełmnie i bydgoskiej Farze. Zasługi Jankowskiego nie ograniczały się tylko do koncertowania i grania podczas niedzielnych mszy. Grał do początku lat 80, do końca życia pozostał wierny organą kościoła pw. NSPJ przy pl. Piastowskim. Za rozpowszechnianie muzyki kościelnej papież Paweł VI w 1964 roku odznaczył go medalem „Pro Eccelesia et Pontifice”. Obok tak znaczącego wyróżniania znalazły się liczne dyplomy uznania i odznaczenia przyznane przez Prymasów Polski Stefana Wyszyńskiego i Józefa Glempa, Prezydenta Bydgoszczy. O tym legendarnym bydgoskim muzyku napisano 6 prac magisterskich. Sylwetkę Jankowskiego ukazał Jerzy Sulima-Kamiński w swojej powieści „Most królowej Jadwigi”.

Zmarł 1 kwietnia 1990 r.

W 2008 r. na ścianie kamienicy przy ul. Śniadeckich 55, w której mieszkał całe życie, została odsłonięta upamiętniająca go tablica. Ufundowało ją – przy finansowym wsparciu miasta, parafii i prywatnych darczyńców – Towarzystwo Miłośników Miasta Bydgoszczy. W 2010 r. Rada Miasta podjęła uchwałę o nadaniu imienia Sz. Jankowskiego jednej z ulic Pl. Piastowskiego.